Loga Fundusze Europejskie dla rozwoju spoecznego, Rzeczpospolita Polska, Dofinansowane przez Unię Europejską, PARP

Dostępność cyfrowa – obowiązki prawne i korzyści biznesowe

Projekt „ZYSK Z DOSTĘPNOŚCI” wspiera przedsiębiorców i ich pracowników w dostosowaniu się do wymagań dostępności produktów i usług. Inicjatywa ta, finansowana z Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego 2021-2027, pomaga zwiększyć konkurencyjność firm poprzez wdrażanie rozwiązań dostępnych dla wszystkich użytkowników, w tym osób z niepełnosprawnościami.

Czym jest dostępność cyfrowa?

Dostępność cyfrowa oznacza zapewnienie wszystkim użytkownikom, niezależnie od ich ograniczeń, równego dostępu do treści i funkcjonalności stron internetowych oraz aplikacji mobilnych. Jest to nie tylko aspekt etyczny i społeczny, ale także obowiązek prawny wynikający z różnych aktów legislacyjnych na poziomie krajowym i międzynarodowym.

Podstawowe akty prawne dotyczące dostępności cyfrowej

1. Dyrektywa (UE) 2016/2102

Jest to kluczowy akt prawny regulujący dostępność cyfrową w krajach Unii Europejskiej. Nakłada ona obowiązek zapewnienia dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. Wymaga, aby instytucje wdrożyły rozwiązania zgodne ze standardem WCAG 2.1 na poziomie AA.

2. Europejski Akt o Dostępności (EAA – European Accessibility Act)

To rozszerzenie regulacji, które obejmuje nie tylko podmioty publiczne, ale także sektor prywatny dostarczający usługi i produkty cyfrowe, takie jak e-commerce, bankowość internetowa czy platformy streamingowe. Państwa członkowskie UE muszą dostosować swoje prawo do tych wymogów do 2025 roku.

3. Ustawa o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych (Polska)

Obowiązująca od 23 maja 2019 roku ustawa nakłada na instytucje publiczne obowiązek dostosowania swoich serwisów internetowych i aplikacji mobilnych do wymagań określonych w WCAG 2.1 AA. Dodatkowo instytucje zobowiązane są do publikacji deklaracji dostępności.

4. Krajowe regulacje i normy

W Polsce obowiązują również inne przepisy wspierające dostępność, m.in. ustawa o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami, która wprowadza zasady projektowania uniwersalnego w sektorze publicznym i prywatnym.

WCAG 2.1 – Podstawowy standard dostępności

Wytyczne WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) to zbiór zasad, które pomagają tworzyć dostępne treści cyfrowe. WCAG 2.1 opiera się na czterech głównych zasadach:

  • Postrzegalność – treści muszą być czytelne i możliwe do odbioru różnymi zmysłami,
  • Funkcjonalność – użytkownicy powinni móc korzystać ze strony niezależnie od używanego sprzętu i oprogramowania,
  • Zrozumiałość – treści muszą być klarowne i przystępne,
  • Solidność – strony powinny działać poprawnie na różnych urządzeniach i w różnych przeglądarkach.

Kogo obowiązują regulacje?

Obowiązek zapewnienia dostępności cyfrowej dotyczy:

  • Podmiotów publicznych – urzędy, szkoły, szpitale, instytucje rządowe,
  • Firm dostarczających usługi dla sektora publicznego,
  • Firm prywatnych objętych Europejskim Aktem o Dostępności, takich jak banki, platformy e-commerce, dostawcy usług cyfrowych.

Konsekwencje nieprzestrzegania przepisów

Niedostosowanie się do wymogów dostępności może skutkować:

  • Skargami użytkowników i koniecznością wprowadzenia zmian,
  • Karami finansowymi nakładanymi przez organy nadzoru,
  • Utrudnionym dostępem do funduszy publicznych i zamówień dla firm niespełniających standardów.

Jak wdrożyć dostępność cyfrową?

  1. Audyt dostępności – analiza zgodności strony z WCAG 2.1.
  2. Szkolenia dla zespołu – edukacja twórców treści i programistów.
  3. Wdrożenie poprawek – poprawa nawigacji, dodanie tekstów alternatywnych, dostosowanie kontrastu.
  4. Monitorowanie i aktualizacja – bieżące sprawdzanie dostępności i aktualizacje zgodnie z nowymi wymaganiami.

Podsumowanie

Dostępność cyfrowa to nie tylko prawny obowiązek, ale także element budowania pozytywnego wizerunku i docierania do szerszej grupy odbiorców. Przestrzeganie przepisów w tym zakresie pozwala unikać kar, zwiększa użyteczność serwisów i poprawia doświadczenia użytkowników, co w dłuższej perspektywie przynosi korzyści zarówno firmom, jak i instytucjom publicznym. Projekt „ZYSK Z DOSTĘPNOŚCI” wspiera polskich przedsiębiorców w realizacji tych celów.

Przejdź do treści